Bukangliwayway - salin ng tula ni Rawan Hussin

BUKANGLIWAYWAY

Tula ni Rawan Hussin

Isinalin sa Ingles ni Fady Joudah

(Malayang salin ni Gregorio V. Bituin Jr.)

Pumutok ang bukangliwayway sa aming ulo.

Na ang pagtatapos ay natabas sa mga piraso.

Ang paa ng aming mga tsikiting

ay mabilis na pumihit

tungo sa himpapawid.

Isinantabi ng oras ang sarili

at ipinikit ng mga pook ang kanilang mata,

na parang musmos na nagsasabing

abuhin ang nasa likod ng kanyang talukap.

Ang mga kisame'y nagbagsakang

talon ng batuhan,

at sa ilalim ng mga batong durog

natagpuan ang huling larawang

nakasabit: isang huling pintang

naukit sa ating mga mukha.

Mag-isa tayong tatanda ngayong gabi,

maghahabi ng mga oras at susuutin ito,

lalamunin ng lagim na tumatakbong

pababa sa bibig ng ating tsikiting.

Sino ang lalapa

sa ating kinalawang na labi?

 — sa Gaza

10.10.2024

Pinaghalawan ng tula at larawan mula sa kawing na: 

https://thebaffler.com/from-palestine/dawn-hussin 

Proyektong pagsasalin na balak ilunsad bilang aklat sa Nobyembre 29, 2024, International Day of Solidarity with the Palestinian People 

Nakba - salin ng tula ni Sheikha Hlewa

NAKBA

Tula ni Sheikha Hlewa

Isinalin sa Ingles ni Fady Joudah

(Malayang salin ni Gregorio V. Bituin Jr.)

Mas bata ng tatlong taon

ang aking ina kaysa Nakba.

Subalit hindi siya naniniwala 

sa mga dambuhalang kapangyarihan.

Dalawang beses bawat araw ibinabagsak

niya ang Diyos sa kanyang trono

pagkatapos ay makikipagkasundo sa kanya

sa pamamagitan ng pagninilay sa pinakamahusay

na mga naitalang salaysay mula sa Quran.

At hindi niya kayang tiisin ang mga kiming babae.

Ni minsan ay hindi niya binanggit ang Nakba.

Kung ang Nakba ay kanyang kapitbahay,

harapang sisigawan siya ng aking ina:

"Nasusuka ako sa baro sa aking likod."

At kung ang Nakba ay naging kanyang ate,

baka paglaanan siya ng tinapay, 

subalit pag talagang umangal ang kanyang kapatid 

na babae, sasabihin sa kanya ng nanay ko: “Tama na.

Binabarena mo ang utak ko. Marahil

huwag muna tayong dadalaw kahit sandali?"

At kung ang Nakba ay naging matandang kaibigan,

matitiis ng nanay ko ang kanyang katangahan

hanggang sa mamatay siya, pagkatapos ay ipiniit

siya sa isang batang larawan

sa dingding ng yumao,

isang uri ng ritwal ng paglilinis bago siya umupo

upang manood ng tinaguriang telenobelang Turko.

At kung ang Nakba ay isang matandang babaeng Hudyo

na kailangang alagaan ng aking ina tuwing Sabbath,

mapanuksong sasabihin ng nanay ko sa kanya

sa malambing na Hudyo: “Lutang ka,

may pakiramdam ka pa rin doon, hindi ba?"

At kung ang Nakba ay mas bata kaysa aking ina,

duduraan niya ito sa mukha at sasabihing:

"Itago mo ang iyong mga anak, papasukin mo 

sila sa loob, ikaw na palaboy."

— sa Haifa

10.09.2024

* Ang NAKBA sa wikang Arabiko ay catastrophe o malaking kapahamakan, na tumutukoy sa malawakang paglikas at pagkataboy sa mga Palestino sa digmaang Arabo-Israeli noong 1948.

* khubaizeh - tinapay sa Arabiko

* Pinaghalawan ng tula at larawan mula sa kawing na: 

https://thebaffler.com/from-palestine/nakba-hlewa 

Proyektong pagsasalin na balak ilunsad bilang aklat sa Nobyembre 29, 2024, International Day of Solidarity with the Palestinian People

Kung paano ko pinaslang ang mga sundalo - salin ng tula ni Ahlam Bsharat

KUNG PAANO KO PINASLANG ANG MGA SUNDALO

Tula ni Ahlam Bsharat

Isinalin sa Ingles ni Fady Joudah

(Malayang salin ni Gregorio V. Bituin Jr.)

Mga sundalong kolonyal,

ano bang pinaggagawa nila

sa aking mga tula sa nagdaang mga taon

gayong madali ko silang paslangin

sa aking mga tula

tulad ng pagpaslang nila sa pamilya ko

labas sa tula?

Tula ang aking pagkakataon

upang ipantay ang iskor sa mga salarin,

subalit hinayaan ko silang tumanda sa labas,

at gusto kong mabatid nila ang pagkabulok

ng buhay nila't mukha nilang kumulubot,

mawala ang kanilang mga ngiti,

at isalong ang kanilang mga armas.

Kaya kung ikaw, mahal kong mambabasa, 

ay makakita ng isang sundalong

namamasyal sa aking tula,

magtiwalang hinayaan ko na siya sa kanyang kapalaran

habang iniiwan ko ang isang kriminal

sa kanyang natitira pang mga taon,

siya'y papaslangin nila.

At papaslangin siya ng kanyang mga tainga

habang nakikinig siya sa pagbigkas ko ng aking tula

sa mga pamilyang nagdadalamhati,

hindi siya basta makakaalis

sa aking aklat o sa bulwagan ng pagbabasa

habang ang mga nakaupong manonood 

ay nakatingin sa kanya.

Hindi ka maaalo,

sundalo, hindi mo magagawa,

maging sa paglabas mo

sa ginanap naming pagtula

may bagsak na balikat

at mga bulsang puno ng mga patay na bala.

Kahit ang iyong kamay

ay nanginginig dahil

sa napakaraming pagpatay,

nalilito sa mga bala,

wala kang malilikhang higit pa 

sa isang patay na tunog.

— sa Ramallah

10.08.2024

Pinaghalawan ng tula at larawan mula sa kawing na: 

https://thebaffler.com/from-palestine/how-i-kill-soldiers-bsharat 

Proyektong pagsasalin na balak ilunsad bilang aklat sa Nobyembre 29, 2024, International Day of Solidarity with the Palestinian People

Kamay ng Digmaan - salin ng tula ni Hosam Maarouf

KAMAY NG DIGMAAN

Tula ni Hosam Maarouf

Isinalin sa Ingles ni Fady Joudah

(Malayang salin ni Gregorio V. Bituin Jr.)

Tangan natin ang kamay ng digmaan,

hindi upang humakbang iyon kasama natin,

subalit iyon ang kamatayan,

bagamat makupad, inaakit natin ito.

Tangan natin ang kamay ng digmaan,

kumbinsidong ito na ang huling panahong

kumakaway sa atin ang malaking kapahamakan

lalo't walang saysay na dingding ang lansangan,

at hinahagilap ng bansa

ang isang litrato

ng kolektibong kalungkutan.

10.06.2024

Pinaghalawan ng tula at larawan mula sa kawing na: 

https://thebaffler.com/from-palestine/hand-of-war-maarouf

Proyektong pagsasalin na balak ilunsad bilang aklat sa Nobyembre 29, 2024, International Day of Solidarity with the Palestinian People

Tangina sa mapanlinlang n'yong lektura, namamatay na ang aming mamamayan - tula ni Noor Hindi

TANGINA SA MAPANLINLANG N'YONG LEKTURA,

NAMAMATAY NA ANG AMING MAMAMAYAN

Tula ni Noor Hindi

(Salin ng tulang Palestino)

(Malayang salin ni Gregorio V. Bituin Jr.)

Nagsusulat hinggil sa mga bulaklak ang mga kolonyador.

Kinukwento ko sa inyo ang tungkol sa mga batang nambabato ng mga tangke ng Israel ilang segundo bago sila maging kampupot.

Nais kong maging katulad ng mga makatang nagmamalasakit sa buwan.

Hindi nakikita ng mga Palestino ang buwan mula sa mga selda ng piitan at mga bilangguan.

Ay, napakaganda ng buwan.

Napakaganda nila, ang mga bulaklak.

Pumipitas ako ng mga bulaklak alay sa namatay kong ama pag ako'y nalulungkot.

Buong araw siyang nanonood ng Al Jazeera.

Sana'y tigilan na ni Jessica ang pagte-text sa akin ng Maligayang Ramadan.

Alam kong Amerikano ako dahil pag ako'y pumasok sa isang silid, may namamatay.

Ang talinghaga hinggil sa kamatayan para sa mga makatang naninilay na naiingayan ang mga multo.

Pag ako'y namatay, ipinangangako kong dadalawin kita palagi.

Darating ang araw na isusulat ko ang tungkol sa mga bulaklak na animo'y ating angkin.

10.05.2024

Pinaghalawan ng tula mula sa kawing na: 

https://adarshbadri.me/letters/poems-that-tell-the-story-of-palestine/ 

Proyektong pagsasalin na balak ilunsad bilang aklat sa Nobyembre 29, 2024, International Day of Solidarity with the Palestinian People

Ang puno ng Carob - salin ng tula ni Tariq Alarabi

ANG PUNO NG CAROB

Tula ni Tariq Alarabi

Isinalin sa Ingles ni Fady Joudah

(Malayang salin ni Gregorio V. Bituin Jr.)

Nais kitang kausapin. Kaytagal na 

noong may kumausap sa akin, walang sinuman sa paligid

nang sinabi sa akin ang mga bagay na sinasabi ko sa iyo

habang ako'y naglalakad ng tulog.

Halimbawa, kahapon ng 3n.u. ay nagpaulan ang mga sundalo

ng mga bombang tirgas, sampung manggagawa

ang nagsisiksikan sa isang walk-in refrigerator 

para sa mga produkto.

At ang gas, parang krudong tumapon sa dagat,

isang sunog sa gubat ang pumailanlang sa ere.

Nabunot ang puno ng carob.

Hindi ko pa alam kung anong kagaya mo

pag nilagnat ka.

Mura ang kamatis ngayong panahon

at malungkot ang mga magsasaka.

Tinipon ko ang mga magagandang kamatis para sa iyo.

Sa mga bagay na ginagawa ko pagkagising

Sinusuri ko ang panahon.

Kayrami ng mga entusyastiko ng klima sa Palestine, 

tulad ng mga tagasunod ng mga produkto 

ng kutis sa Instagram.

At isa pa, bagamat dito'y wala ka pa:

nais mo ba ng talong?

10.04.2024

Pinaghalawan ng tula at larawan mula sa kawing na: 

https://thebaffler.com/from-palestine/carob-tree-alarabi 

Proyektong pagsasalin na balak ilunsad bilang aklat sa Nobyembre 29, 2024, International Day of Solidarity with the Palestinian People

Kung dapat akong mamatay - tula ni Refaat Alareer (makatang Palestino)

KUNG DAPAT AKONG MAMATAY

TULA NI REFAAT ALAREER

(Salin ng tulang Palestino)

(Malayang salin ni Gregorio V. Bituin Jr.)

Kung dapat akong mamatay,

dapat kang mabuhay

upang isalaysay ang aking kwento

upang ibenta ang mga gamit ko

upang bumili ng isang pirasong tela

at ilang mga pulseras,

(gawin itong puting may mahabang buntot)

upang ang isang musmos, saanmang lugar sa Gaza

habang mata'y nakatitig sa langit

nag-aabang sa kanyang amang umalis nang naglalagablab—

nang hindi nagpaalam kahit kanino

hindi man lang sa laman ng kanyang laman

o maging sa kanyang sarili—

nakikita ang saranggola, ang saranggolang

ginawa mo, na lumilipad sa itaas

at saglit na naisip na mayroong anghel doon

na bumabalik nang may pag-ibig

Kung dapat akong mamatay

hayaang dalhin nito'y pag-asa

hayaang ito'y maging kwento 

10.01.2024

Pinaghalawan ng tula mula sa kawing na: 

https://inthesetimes.com/article/refaat-alareer-israeli-occupation-palestine

Proyektong pagsasalin na balak ilunsad bilang aklat sa Nobyembre 29, 2024, International Day of Solidarity with the Palestinian People